شمس الدين حافظ
587
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
503 - « ساعتى ناز مفرما » اى كه با سلسلهء زلفِ دراز آمدهاى * فرصتت باد كه ديوانهنواز آمدهاى ساعتى ناز مفرما و بگردان عادت * چون بپرسيدنِ اربابِ نياز آمدهاى پيش بالاى تو ميرم چه به صلح و چه به جنگ * چون به هرحال برازندهء ناز آمدهاى آب و آتش بهم آميختهاى از لب لعل * چشم بد دور كه بس شعبدهباز آمدهاى آفرين بر دل نرمِ تو كه از بهر ثواب * كُشتهء غمزهء خود را به نماز آمدهاى زهد من با تو چه سنجد كه به يغماى دلم * مست و آشفته به خلوتگه راز آمدهاى گفت : حافظ دگرت خرقه شرابآلوده است * مگر از مذهب اين طايفه بازآمدهاى * توضيحات : سلسله زلف ( زنجير گيسوان ) فرصتت باد ( الهى پيوسته مجال داشته باشى ) ديوانهنواز ( به نوازشگر عاشق ديوانه و آشفته ) آمدهاى ( روى آوردى ) ناز مفرما ( ناز و عشوه مكن ) بگردان عادت ( تغيير رويه بده ) پرسيدن ( دلجويى - احوالپرسى ) ارباب نياز ( عاشق ) صلح ( آشتى ) پيش بالاى تو ميرم ( الهى جانم فداى تو شود ) چون به هرحال برازندهء . . . ( بهر جهت و به هرگونه كه باشى برازندهء ناز هستى ) معنى بيت ( 4 ) ( لبان قرمز تو گرمى و حرارت آتش و صفا و پاكى و نرمى آب را باهم گرد آورده است ، الهى چشم ناپاك از تو دور باشد كه در چشمبندى استاد هستى ) آفرين ( مرحبا ) دل نرمدل ( مهربان ) ثواب ( مزد آخرت ) كشته غمزه ( كشته تيغ عشق تو ) به نماز آمدهاى ( براى سجده كردن ، ترحم كردن ، نماز ايستادن ) معنى بيت ( 6 ) ( پارسايى من در برابر قدرت عشق تو چگونه پهلو بزند و رقابت كند زيرا تو مستانه و مغرور براى غارت خانهء دل من آمدهاى ) معنى بيت ( 7 ) ( كسى به حافظ گفت : اى حافظ لباس و ظاهر تو با شراب آغشته است ، گويا از راه رياكاران دورى كردهاى و به جمع ميگساران و رندان آمدهاى ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - خواجهء شيراز در بيتهاى 1 و 3 مىفرمايد : ( اى كسى كه با زنجير گيسوان بلند آمدهاى ، جلال و زيبايى تو پيوسته و بر دوام باد كه به نوازش عاشقى آشفته حال روى آوردهاى ) ( چه براى آشتى و چه براى جنگ آمده باشى ، جانم فداى تو باد ، به هرگونه كه باشد لباس ناز بر قامت تو زيباست ) اين دو بيت كاملا با نيت جنابعالى سازگار و همخوان است و مىگويم : انسان براى رسيدن به خواستهء خود كه از روى عشق و علاقه است بايد تلاش و از خودگذشتگى داشته باشد زيرا « نابرده رنج ، گنج ميسر نمىشود » . 2 - ضمن بهرهگيرى از استادى ماهر و باتجربه بايد با علاقه و پشتكار و با توكل بر خدا براى انجام اين نيت اقدام كنيد و بدانيد كه حتما موفق مىشويد . 3 - بيمار كاملا شفا مىيابد و جاى نگرانى نيست ، قرض ادا مىشود ولى طول مىكشد و گمشده نزد كسانى است كه شما مىشناسيد و او از ترس نمىگويد ، چون بيچاره قصد اين كار را نداشته بلكه ناخواسته و غير عمد انجام گرفته است ، خريد خوبست ولى فروش را به زمان ديگر حواله كنيد ، مسافرت ، حتما برويد و ملاقات را انجام دهيد ، به پدر و مادر و همسر مهر و محبت كنيد . 4 - فرزندم ، شما براى دانش و دانشمند اهميت زيادى قايل هستيد و اهل مطالعه و پژوهش و مقابله و مقايسه هستيد و از روى احساس وظيفهشناسى و وجدان ، كار مىكنيد اگر مىگوييد ، همسر يا برادر يا خواهر يا . . . ترا دوست دارم از صميم قلب بيان مىكنيد فردى واقعگرا مىباشيد اما خيلى زودرنج چون توقع نارو خوردن نداريد ، زندگى زناشويى شما توأم با شادى است اگر ديگران بگذارند و آرزوى شما شادى و نشاط در محيط خانواده است . 5 - قلبى مملو از عشق و صفا داريد ، ضربان قلب شما زمزمهء محبت است ، اما دستى بىنمك داريد ، كسانى به شما حسادت دارند ، خريدى كه كردهايد ، مبارك ، او موفق مىشود ، نگران نباشيد ، به زودى از طريق امواج و اينترنت خبر پيروزى دريافت مىكنيد . مبارك است .